Sukces miodowych pierniczków z Przemkowa

Szczegóły
Opublikowano: piątek, 02, wrzesień 2011 11:51
Odsłony: 4322

 W dobie globalizacji i masowej produkcji podejmowane są próby powrotu do korzeni tradycji kulinarnych chociażby poprzez markowe produkty regionalne i lokalne. Obecnie na rynkach europejskich, w tym także na polskim, zaczyna się cenić produkty żywnościowe o szczególnych cechach jakościowych, wytwarzanych od dziesięcioleci tradycyjnymi metodami. Produkty stanowią swoistą wizytówkę danego regionu, pełnią wręcz rolę produktów markowych. Takim też produktem są miodowe pierniczki z Przemkowa, które 25.08.2011r. zostały wpisane na Listę Produktów Tradycyjnych prowadzoną przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Wpisu dokonano zgodnie z Ustawą z dnia 17 grudnia 2004 r. o rejestracji i ochronie nazw i oznaczeń produktów rolnych i środków spożywczych oraz o produktach tradycyjnych (Dz. U. 2005 Nr 10, poz. 68 oraz z 2008 r. Nr 171, poz. 1056 i Nr 216, poz. 1368). Miodowe pierniczki z Przemkowa są 29 produktem pochodzącym z Dolnego Śląska i 4 z obszaru Wrzosowej Krainy, który został umieszczony na Liście staraniem Fundacji Wrzosowa Kraina. Oprócz miodowych pierniczków z Przemkowa na Liście Produktów Tradycyjnych spośród naszych produktów znajdują się: juha (kompot z suszonych owoców), keselica (żur) oraz miód wrzosowy z Borów Dolnośląskich.

Lista Produktów Tradycyjnych została utworzona na podstawie Ustawy z dnia 17 grudnia 2004 r. o rejestracji i ochronie nazw i oznaczeń produktów rolnych i środków spożywczych oraz o produktach tradycyjnych. Mogą być na nią wpisane produkty rolne i środki spożywcze, o których mowa w załączniku I do Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, w załącznikach do Rozporządzenia nr 2081/92 lub w załączniku do Rozporządzenia nr 2082/92, oraz napoje spirytusowe, o których mowa w Rozporządzeniu Rady (EWG) nr 1576/89 z dnia 29 maja 1989 r. ustanawiającym ogólne zasady definicji, opisu i prezentacji napojów spirytusowych. Podstawą wpisu produktu na Listę jest jakość bądź też wyjątkowe cechy i właściwości, które wynikają ze stosowania tradycyjnych metod produkcji. Za takie uważa się metody wykorzystywane od co najmniej 25 lat. Niezależnie od nazwy produktu oraz jego ewentualnego związku z regionem podstawą wpisu jest wykazanie 25-letniej tradycji wytwarzania produktu.

Wzmianka o tym, że Przemków słynął z wypieku pierników pojawiła się np. w informacji turystycznej na temat Przemkowa, którą przygotowała Dolnośląska Organizacja Turystyczna (aktualizacja 2005 rok). Na stronie 34 tej publikacji napisano: Przemków w XVII w. znany z wypieku pierników. Ponadto fakt ten potwierdza pastor Paul Jentsch, który w „Historii miasta i ewangelickiej gminy kościelnej Przemkowa” z 1891 roku pisze: Od dłuższego jednak już czasu łączą go [Przemków] drogi o nasilonym ruchu z Głogowem i Szprotawą, w przygotowaniu jest nowa droga do Chocianowa. Przemysł daje wyżywienie mieszkańcom miasteczka. Wielkie zakłady hutnicze i gospodarstwo leśne dają godziwy zarobek. Dochodową gałąź przemysłu tworzą cegielnie, które wszędzie sprzedają poszukiwane prefabrykaty. Szczególną zaletą cieszą się sprzedawane na rynkach przemkowskie wyroby bednarskie i wyroby z piernika („Historia miasta i ewangelickiej gminy kościelnej Przemkowa opisana w skrócie na pamiątkę jubileuszu 150- lecia kościoła ewangelickiego dnia 7.06.1891 roku przez pastora P. Jentscha”, w przekładzie Eugeniusza Cipury, Przemków 1997, s.103.)

Miodowe pierniczki z Przemkowa w samym tylko Przemkowie wypiekane są od 1986 roku przez Wandę Kuzyszyn, pochodzącą z pobliskich Małomic, która korzysta z tradycyjnych metod i receptury przekazanej jej przez matkę. Wypiek pierników oparty jest na przekazie ustnym, gdyż wytwórczyni nie posiada żadnych spisanych receptur czy przepisów należących do jej matki. Wszystkie przepisy i proporcje ma w głowie. Każda czynność związana z wypiekiem pierników, począwszy od przygotowania ciasta, poprzez wykrawanie nożem wzorów, lukrowanie (dekorowanie) a skończywszy na pakowaniu pierników, wykonywana jest ręcznie. Jeżeli wytwórczyni korzysta z form piernikarskich, to tylko takich, które wykonał własnoręcznie jej mąż.

O szczególnych walorach pierniczków wypiekanych przez Wandę Kuzyszyn świadczą liczne nagrody i wyróżnienia przyznane wytwórczyni. Wśród tych najważniejszych są m.in.:

  1. I miejsce w konkursie na najlepszy produkt lokalny Wrzosowej Krainy w ramach IX Dolnośląskiego Święta Miodu i Wina w Przemkowie w kategorii wypieki na miodzie, Przemków 2008.

  2. II miejsce w konkursie na najlepszy produkt lokalny Wrzosowej Krainy w ramach X Dolnośląskiego Święta Miodu i Wina w Przemkowie w kategorii wypieki na miodzie, Przemków 2009.

  3. III miejsce za rozpowszechnianie wypieku pierników według staropolskiej receptury – IV Ogólnopolski Festiwal Rękodzieła, Lubin 2010.

  4. Specjalne wyróżnienie za całokształt prac włożonych w promocję produktów lokalnych i tradycyjnych Wrzosowej Krainy. Kapituła Konkursu na najlepszy produkt lokalny Wrzosowej Krainy nie tylko doceniła wkład pani Wandy Kuzyszyn w promocję Wrzosowej Krainy, ale również wyjątkowe walory smakowe i estetyczne jej wyrobów.

Produkty tradycyjne, o ugruntowanej już na rynku renomie, mogą niewątpliwie stanowić markowy produkt turystyczny, a przez to być wyróżnikiem regionu. Taką szansę dają m.in. miodowe pierniczki z Przemkowa, które są swoistym dziedzictwem kulinarnym obszaru Wrzosowej Krainy. Krajowy system ochrony w postaci Listy Produktów Tradycyjnych potwierdza dodatkowo gwarancję odpowiedniej jakości pierniczków, daje rekomendację oraz zachęca do ich zakupu. Nabycie produktu regionalnego może być więc bodźcem, który spowoduje u kupującego chęć poznania specyfiki regionu, z którego produkt pochodzi, poznania jego walorów przyrodniczych, kulturowych i społecznych.

Anita Smoląg

 

fot. Krzysztof Szustka